Nghiên Cứu Lâm Sàng

Nguồn Gốc An Cung Ngưu Hoàng Hoàn

Ngày đăng: 19-06-2014 04:34:45  |   Xem các bài viết của admin »
An Cung Ngưu Hoàng Hoàn là gì? có nguồn gốc từ đâu? Thuốc này có tốt không và có tác dụng đối với bệnh nhân đột quỵ tai biến như thế nào?
An cung ngưu hoàng hoàn là phương thuốc do danh y Ngô Đường, tự Cúc Thông, người đời Thanh (Trung Quốc), đại biểu trọng yếu của học phái ôn bệnh, sáng chế, được ghi trong sách Ôn bệnh điều biện nổi tiếng của ông với thành phần gồm: ngưu hoàng 1 lạng, uất kim 1 lạng, tê giác 1 lạng, hoàng cầm 1 lạng, hoàng liên 1 lạng, hùng hoàng 1 lạng, sơn chi 1 lạng, chu sa 1 lạng, mai phiến 2 tiền 5 phân, xạ hương 2 tiền 5 phân, trân châu 5 tiền. Tất cả tán bột thật mịn, dùng mật làm hoàn (viên), mỗi hoàn 1 tiền, lấy vàng lá làm áo, bao sáp. Hiện nay, vì tê giác rất hiếm nên được thay bằng thủy ngưu giác (sừng trâu nước).
 

Đây là một loại thuốc được xếp vào dạng thuốc "cấp cứu" trong Đông y với những trường hợp bị tai biến mạch máu não hay còn gọi là đột quỵ, nhồi máu não. Ngày nay trong thành phần của An cung ngưu hoàng hoàn về cơ bản vẫn gồm các vị dược liệu chủ yếu như cách điều chế của Cúc Thông, nhưng bên cạnh đó còn có bổ sung thêm một vài loại dược liệu quý khác để tăng thêm công năng chữa bệnh của loại biệt dược này, thành phần cơ bản của một viên An cung ngưu hoàng hoàn thường có: ngưu hoàng (là sạn trong túi mật hay ống dẫn mật nằm trong gan được lấy ở giống trâu, bò; đó là loại bò tót Bos Taurus domesticus Gmelin họ trâu bò Bovodae. Ở Trung Quốc người ta còn lấy ngưu hoàng trong mật của các loại bò thuộc vùng Tây Bắc hoặc Đông Bắc hay tỉnh Hà Bắc...). Tê giác hoặc thủy ngưu giác, trân châu (ngọc trai), hoàng liên, chu sa, hùng hoàng, hoàng cầm, sơn chi, xạ hương, uất kim...

Xét các dược liệu có trong thuốc, ta thấy các vị tê giác, hoàng cầm, hoàng liên, sơn chi... đều có tác dụng thanh nhiệt, an thần, trấn kinh cực mạnh, khiến các tế bào não giảm hưng phấn và sẽ tiêu thụ ít ôxy nhất. Còn vị xạ hương đảm nhiệm tuyên thông, khai khiếu cực mạnh làm cho tri giác phục hồi và có khả năng thông mạch (cũng vì khả năng này mà thuốc không được dùng cho phụ nữ đang mang thai vì sẽ làm sảy thai). Thuốc An cung ngưu hoàng hoàn sử dụng trong các trường hợp đột quỵ đối với thể chứng bế hay nhồi máu não thì vô cùng hiệu nghiệm.

Kết quả nghiên cứu thực nghiệm cho thấy, An cung ngưu hoàng hoàn có tác dụng trấn tĩnh và chống co giật, theo đó khi cho chuột uống hoặc tiêm vào trong ổ bụng đều làm cho chúng giảm thiểu hoạt động tự chủ, xuất hiện hiện tượng yên tĩnh, làm tăng tác dụng ức chế hệ thống thần kinh trung ương và kéo dài thời gian gây ngủ của phenobarbital và pentothal. An cung ngưu hoàng hoàn còn chống tác dụng hưng phấn và gây co giật của amphetamin và làm giảm thấp tỷ lệ tử vong do thuốc này gây nên. Ngoài ra, khi tiêm vào ổ bụng của chuột bạch 0,8-1ml thanh khai chú xạ dịch, một chế phẩm của An cung ngưu hoàng hoàn, liên tục trong 5 ngày, nhận thấy hoạt tính của acetylcholin esterase trong nhân lục (locus cerulerus) gia tăng, chứng tỏ hoạt tính của acetylcholin trong nhân lục có thể kích phát hoạt tính của catecholamine trong các nơ-ron thần kinh, làm hồi phục công năng hướng tâm của cấu trúc lưới trong chất não, từ đó đạt được tác dụng hồi tỉnh. Nghiên cứu thực nghiệm cũng đã chứng minh tác dụng bảo vệ tế bào gan khỏi sự tác động bất lợi của carbon tetrachloride, làm hồi tỉnh hôn mê gan do nhiễm độc.

Ngoài những công năng trên An cung ngưu hoàng hoàn còn có tác dụng giải nhiệt. Kết quả nghiên cứu thực nghiệm đã chứng minh An cung ngưu hoàng hoàn có tác dụng làm hạ thấp thân nhiệt của thỏ được gây sốt bằng độc tố của vi khuẩn, tác dụng kéo dài từ 5 - 6 giờ, so với nhóm đối chứng có sự khác biệt rõ rệt. Nhiều nghiên cứu cũng đã chứng minh tác dụng giải nhiệt của An cung ngưu hoàng hoàn trong các trường hợp sốt do tiêm vắc-xin tam liên, thông thường sau khi tiêm vắc-xin chừng 60 phút thân nhiệt tăng cao, dùng An cung ngưu hoàng hoàn có thể làm cho thân nhiệt giảm rất nhanh. Trong quá trình nghiên cứu An cung ngưu hoàng hoàn còn có thêm tác dụng chống viêm tiêu thũng. Theo đó, kết quả nghiên cứu thực nghiệm cũng đã chứng minh tác dụng rõ rệt của An cung ngưu hoàng hoàn đối với tình trạng viêm khớp ở chuột. Trên mô hình gây viêm tai chuột bằng dinathylbenzene, An cung ngưu hoàng hoàn tỏ ra có tác dụng ức chế rõ rệt quá trình viêm. An cung ngưu hoàng hoàn còn có tác dụng kích thích khả năng thực bào của đại thực bào, làm tăng chỉ số và tỷ lệ % thực bào, làm cho đại thực bào to ra và gia tăng số lượng các túi thực bào. Tác dụng đối với hệ tim mạch chính là điểm quan trọng nhất và cũng làm nên tên tuổi của loại thuốc "độc nhất vô nhị" này. Kết quả nghiên cứu cho thấy, An cung ngưu hoàng hoàn có tác dụng làm hạ huyết áp trên động vật thí nghiệm từ 5,4 - 7,5 kPa. Trên tim thỏ cô lập, An cung ngưu hoàng hoàn có khả năng ức chế sức co bóp cơ tim và làm giảm tần số tim. Thí nghiệm trên chó gây mê cho thấy, An cung ngưu hoàng hoàn làm chậm nhịp tim, hạ huyết áp nhưng lưu lượng động mạch vành và sức bóp cơ tim lại gia tăng. Chứng tỏ thuốc có khả năng cải thiện công năng tim. Ngoài ra, An cung ngưu hoàng hoàn còn có tác dụng làm giảm lượng oxy tiêu thụ cơ tim, kéo dài thời gian sống của động vật thí nghiệm trong điều kiện thiếu oxy.



Nguồn:

Xem nhiều nhất

Tìm kiếm



An cung ngưu hoàng hoànan cung ngưu hoàn hàn quốc, an cung ngưu hoàng hoàn rùa vàng,